1. Wybór matury
  2. Język polski
  3. Tekst kultury i historia literatury
  4. Refleksja o życiu człowieka w bajce

Refleksja o życiu człowieka w bajce

Typ zadania z matury podstawowej z polskiego, dział „Tekst kultury i historia literatury”. Poniżej jedno przykładowe zadanie z odpowiedzią i objaśnieniem.

Rozwiąż zadanie tego typu

Na czym polega to zadanie

Trener wzoruje ten typ na zadaniu 10 z arkusza CKE z 2026 roku (formuła 2023). Za całe zadanie jest 1 punkt, tak jak w arkuszu.

Jak to rozwiązywać. Refleksja to wniosek o ludziach i życiu: najpierw napisz, czego uczy utwór, potem odwołaj się do zdarzeń.

Typowy błąd. Streszczenie bajki zamiast wniosku o życiu człowieka, który z niej wynika.

Przykładowe zadanie

Przeczytaj poniższy utwór literacki.

Wilk, chociaż to ostrożny, przecie że żarłoczny,
Postrzegł ścierwo, chciał dostać i wpadł w dół poboczny.
Siedzi w jamie a wzdycha; wtem owieczki słyszy.
Patrzą w dół, aż wilk w jamie siedzi, ledwo dyszy.
Odezwał się na koniec, rzekł do nich powolnie:
«Nie wpadłem, za pokutę siedzę dobrowolnie:
Trzeba czynić pokutę za boje, za groźby,
Za to, żem was pożerał…» Owce zatem w prośby:
«Wynidź z dołu!…» «Nie wyjdę!…» «My będziem podnosić…»
Droży się wilk, na koniec dał się im uprosić.
Jęły się więc roboty i tak pracowały,
Że go ze dna samego jamy wydostały.
Wyszedł, a zawdzięczając nierozumnej kupie,
Pojadł, pogryzł, podusił wszystkie owce głupie.
Ignacy Krasicki, Wilk i owce, [w:] tegoż, Bajki i przypowieści
  1. Wyjaśnij, jaką refleksję o życiu człowieka wyrażono w bajce Wilk i owce Ignacego Krasickiego.

Odpowiedź i objaśnienie

  1. Wzorcowa odpowiedź: Naiwność jest niebezpieczna. Owce uwierzyły w fałszywą skruchę wilka, uratowały go z dołu i same zostały przez niego pożarte.

    Za co jest punkt (sprawdzasz sam):

    • nie przeczę bajce: nie twierdzę odwrotnie niż jej morał
    • piszę, że łatwowierność wobec fałszywej skruchy złoczyńcy kończy się klęską

    Typowa odpowiedź za 0 punktów: „Wilk naprawdę pokutował i dlatego zjadł owce.” — Wilk tylko udawał skruchę, aby zostać wyciągniętym z dołu. Bajka ostrzega przed łatwowiernością.

Rozwiąż zadanie tego typu

W trenerze to zadanie ma za każdym razem inną treść, a wynik liczy się do twojego postępu.

Inne typy zadań w tym dziale